Övrə (urtikariya)
Övrə dəridə qaşınan, qabarıq və adətən bir neçə saat ərzində yerini dəyişən səpkilərdir. 6 həftədən uzun davam edərsə xroniki sayılır və allerqoloq qiymətləndirməsi tələb edir.
Övrə (urtikariya) nədir?
Övrə (urtikariya) dəridə qaşınma ilə müşayiət olunan, qabarıq, qırmızımtıl səpkilərlə gedən vəziyyətdir. Səpkilər üçün xarakterik cəhət odur ki, ayrı-ayrı elementlər adətən 24 saatdan az yaşayır və iz qoymadan itir, lakin başqa nahiyədə yenisi çıxa bilər. 6 həftədən az davam edərsə kəskin, uzun davam edərsə xroniki övrə adlanır.
Əsas əlamətlər
- Qaşınan, qabarıq, qırmızımtıl səpkilər
- Səpkilərin yerini dəyişməsi, iz qoymadan itməsi
- Bəzən dodaq, göz qapağı və ya əl-ayaqda dərin ödem (angioödem)
- Gecə qaşınmanın artması
Bu vəziyyət necə görünür?
Aşağıdakı şəkillər real qəbullardan götürülüb. Şəxsi məlumat və tanınma riski daşıyan detallar çıxarılıb.
Şəkillər yalnız maarifləndirmə məqsədi daşıyır. Oxşar görünüş fərqli xəstəliklərdə də ola bilər — şəklə baxaraq özünüzə diaqnoz qoymayın.
Nə vaxt təcilidir?
Aşağıdakı hallarda gözləməyin — dərhal təcili yardıma müraciət edin:
- Nəfəs almaqda çətinlik və ya boğazda sıxılma
- Dilin, dodaqların və ya qırtlağın şişməsi
- Başgicəllənmə, təzyiqin düşməsi, huşun itməsi
- Səpki ilə birlikdə yüksək hərarət və ümumi ağır vəziyyət
Diaqnoz necə qoyulur?
Kəskin övrədə səbəb çox vaxt anamnezlə müəyyən edilir (yeni dərman, qida, infeksiya, həşərat sancması). Xroniki övrədə isə səbəb həmişə tapılmır və hədəf əlamətlərin nəzarətə alınmasıdır. Həkim vəziyyətdən asılı olaraq əlavə müayinələr təyin edə bilər. Övrə həmişə allergiya demək deyil — infeksiya, stress və bəzi daxili xəstəliklər də səbəb ola bilər.
Özünüz nə edə bilərsiniz?
- Səpkilərin başladığı vaxtı, qəbul etdiyiniz qida və dərmanları qeyd edin
- İsti duş, qaşıma və dar geyimdən çəkinin — qaşınmanı artırır
- Alkoqol və bəzi ağrıkəsicilər əlamətləri gücləndirə bilər
- Həkim təyinatı olmadan hormonal krem və ya dərman istifadə etməyin
Bu tövsiyələr ümumi xarakter daşıyır və həkim müalicəsini əvəz etmir. Dərman qəbulu və ya dayandırılması ilə bağlı qərarı yalnız həkiminizlə birlikdə verin.
Tez-tez verilən suallar
Övrə mütləq allergiyadanmı olur?
Xeyr. Xüsusən xroniki övrədə səbəb çox vaxt allergiya olmur; infeksiya, stress və digər amillər rol oynaya bilər.
Övrə yoluxucudurmu?
Xeyr, övrə yoluxucu deyil və təmas yolu ilə ötürülmür.
Nə qədər davam edərsə həkimə getməliyəm?
Əlamətlər bir neçə gündən çox davam edərsə, təkrarlanırsa və ya ödemlə müşayiət olunursa həkimə müraciət etmək lazımdır. Nəfəs çətinliyi varsa təcili yardım çağırın.
İstifadə olunan mənbələr
Bu səhifə övrə (urtikariya) mövzusunda ümumi maarifləndirmə üçün hazırlanıb. Son yenilənmə: 2026-08-02.
Tibbi redaktə statusu: təsdiq gözlənilir. Reviewer adı və tarix yalnız real yoxlamadan sonra göstəriləcək.